Blog
NIPT – ΜΗ ΕΠΕΜΒΑΤΙΚΟΣ ΠΡΟΓΕΝΝΗΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ
Σύγχρονος προγεννητικός έλεγχος χρωμοσωμικών ανωμαλιών με μία απλή αιμοληψία
Ο Μη Επεμβατικός Προγεννητικός Έλεγχος (Non-Invasive Prenatal Testing – NIPT) αποτελεί μία από τις σημαντικότερες εξελίξεις της σύγχρονης προγεννητικής γενετικής. Η εξέταση βασίζεται στην ανάλυση του ελεύθερου DNA (cell-free DNA – cfDNA) που κυκλοφορεί στο αίμα της εγκύου. Ένα μέρος αυτού του DNA προέρχεται κυρίως από τον πλακούντα και παρέχει πληροφορίες για την πιθανότητα παρουσίας ορισμένων χρωμοσωμικών ανωμαλιών στο έμβρυο. Πραγματοποιείται με απλή αιμοληψία από τη μητέρα, χωρίς επεμβατική διαδικασία και χωρίς τον κίνδυνο αποβολής που σχετίζεται με την ίδια τη λήψη δείγματος με αμνιοπαρακέντηση ή βιοψία χοριακών λαχνών. Το NIPT αποτελεί την πιο ευαίσθητη και ειδική διαθέσιμη μέθοδο προγεννητικού πληθυσμιακού ελέγχου για τις συχνές τρισωμίες 21, 18 και 13. Παραμένει, ωστόσο, εξέταση διαλογής (screening) και όχι διαγνωστική εξέταση (SMFM, 2025· ACOG, 2026).
Οι επιλογές NIPT στην ID LABS
Στην ID LABS προσφέρουμε τρία επίπεδα προγεννητικού ελέγχου, ώστε η επιλογή της εξέτασης να γίνεται σύμφωνα με την κλινική ένδειξη και τις ανάγκες ενημέρωσης των μελλοντικών γονέων.
NIPT BASIC
Έλεγχος των τριών συχνότερων τρισωμιών και προσδιορισμός εμβρυϊκού φύλου
Το NIPT BASIC περιλαμβάνει τον έλεγχο για:
- Τρισωμία 21 – Σύνδρομο Down: Παρουσία ενός επιπλέον αντιγράφου του χρωμοσώματος 21.
- Τρισωμία 18 – Σύνδρομο Edwards: Παρουσία ενός επιπλέον αντιγράφου του χρωμοσώματος 18.
- Τρισωμία 13 – Σύνδρομο Patau: Παρουσία ενός επιπλέον αντιγράφου του χρωμοσώματος 13.
- Προσδιορισμό εμβρυϊκού φύλου, εφόσον επιθυμείται από τους γονείς και είναι τεχνικά εφικτός.
Το NIPT BASIC επικεντρώνεται στις συχνότερες αριθμητικές χρωμοσωμικές ανωμαλίες, για τις οποίες η μέθοδος cfDNA διαθέτει την ισχυρότερη επιστημονική τεκμηρίωση.
NIPT STANDARD
Διευρυμένος έλεγχος χρωμοσωμικών ανωμαλιών και οκτώ συνδρόμων μικροελλείψεων
Το NIPT STANDARD περιλαμβάνει όλες τις εξετάσεις του NIPT BASIC και επιπλέον:
Α. Έλεγχο ανευπλοειδιών των φυλετικών χρωμοσωμάτων
Διερευνώνται αριθμητικές ανωμαλίες των χρωμοσωμάτων Χ και Υ, σύμφωνα με το αναλυτικό εύρος της εφαρμοζόμενης μεθόδου. Σε αυτές μπορεί να περιλαμβάνονται το σύνδρομο Turner (45,X), το σύνδρομο Klinefelter (47,XXY), η τρισωμία Χ (47,XXX) και το σύνδρομο 47,XYY.
Β. Έλεγχο οκτώ ομάδων συνδρόμων μικροελλείψεων
- 1p36 Deletion Syndrome – Σύνδρομο έλλειψης 1p36.
- 2q33.1 Deletion Syndrome – Σύνδρομο έλλειψης 2q33.1.
- Wolf–Hirschhorn Syndrome – Έλλειψη στην περιοχή 4p16.3.
- Cri du Chat Syndrome – Έλλειψη στην περιοχή 5p15.
- Williams–Beuren Syndrome – Έλλειψη στην περιοχή 7q11.23.
- Jacobsen Syndrome – Έλλειψη στο τελικό τμήμα του μακρού βραχίονα του χρωμοσώματος 11.
- Prader–Willi / Angelman Syndromes – Διερεύνηση ελλείψεων στην περιοχή 15q11–q13 που σχετίζονται με τα συγκεκριμένα σύνδρομα.
- DiGeorge Syndrome – Έλλειψη στην περιοχή 22q11.2.
Οι μικροελλείψεις είναι απώλειες μικρών τμημάτων χρωμοσωμικού DNA, οι οποίες σε ορισμένες περιπτώσεις συνδέονται με αναγνωρισμένα γενετικά σύνδρομα. Σημαντική διευκρίνιση: Ο έλεγχος της περιοχής 15q11–q13 δεν ανιχνεύει όλους τους γενετικούς και επιγενετικούς μηχανισμούς που προκαλούν τα σύνδρομα Prader–Willi και Angelman. Επιπλέον, η αξιοπιστία του NIPT για μικροελλείψεις διαφέρει από εκείνη του ελέγχου για τις συχνές τρισωμίες και εξαρτάται από το συγκεκριμένο σύνδρομο και την εφαρμοζόμενη εργαστηριακή μέθοδο.
NIPT PLUS
Εκτεταμένος προγεννητικός έλεγχος με διερεύνηση 116 συνδρόμων μικροελλείψεων
Το NIPT PLUS αποτελεί την πλέον εκτεταμένη επιλογή της σειράς εξετάσεων NIPT της ID LABS.
Περιλαμβάνει:
- Τον βασικό έλεγχο για τις τρισωμίες 21, 18 και 13.
- Τον προσδιορισμό εμβρυϊκού φύλου.
- Τον έλεγχο ανευπλοειδιών των φυλετικών χρωμοσωμάτων.
- Τη διερεύνηση 116 συνδρόμων μικροελλείψεων, σύμφωνα με το εύρος του αντίστοιχου εργαστηριακού panel.
Ο διευρυμένος αυτός έλεγχος αποσκοπεί στην αναζήτηση επιπλέον υποχρωμοσωμικών ελλείψεων που συνδέονται με σπάνια γενετικά σύνδρομα.
Πότε πραγματοποιείται το NIPT;
Η εξέταση μπορεί συνήθως να πραγματοποιηθεί από τη 10η εβδομάδα κύησης, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται οι προδιαγραφές της συγκεκριμένης εργαστηριακής μεθόδου. Η καταλληλότητα της εξέτασης και η επιλογή του panel καθορίζονται σε συνεργασία με τον θεράποντα γυναικολόγο.
Πώς ερμηνεύονται τα αποτελέσματα;
Το NIPT εκτιμά την πιθανότητα παρουσίας συγκεκριμένων χρωμοσωμικών ανωμαλιών και δεν θέτει οριστική διάγνωση. Σε περίπτωση αποτελέσματος υψηλού κινδύνου, συνιστάται γενετική συμβουλευτική και επιβεβαίωση με κατάλληλη επεμβατική προγεννητική διαγνωστική εξέταση, όπως αμνιοπαρακέντηση ή βιοψία χοριακών λαχνών. Ένα αποτέλεσμα χαμηλού κινδύνου μειώνει την πιθανότητα των εξεταζόμενων ανωμαλιών, χωρίς να αποκλείει όλες τις γενετικές ή συγγενείς παθήσεις. Η εξέταση δεν υποκαθιστά τον υπερηχογραφικό έλεγχο της κύησης και τις υπόλοιπες ενδεδειγμένες προγεννητικές εξετάσεις.
ID LABS – Integrated Diagnostics Labs
Στην ID LABS συνδυάζουμε τη σύγχρονη μοριακή διαγνωστική με εξειδικευμένη επιστημονική αξιολόγηση, προσφέροντας στους μελλοντικούς γονείς πρόσβαση σε διαφορετικές επιλογές μη επεμβατικού προγεννητικού ελέγχου.
Υπεύθυνη προγεννητική ενημέρωση. Εξειδικευμένη γενετική αξιολόγηση. Καλύτερα τεκμηριωμένες αποφάσεις.
Advanced Diagnostics. Precision Medicine. Better Decisions.
Βιβλιογραφία
American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG) (2026) ‘Screening for fetal chromosomal abnormalities’, Practice Advisory, January 2026.
Society for Maternal-Fetal Medicine (SMFM), Rink, B.D., Dugoff, L. and Kuller, J.A. (2025) ‘Society for Maternal-Fetal Medicine Consult Series #74: Cell-free DNA screening for aneuploidies: Updated guidance’, Pregnancy, 1(6), e70139.
Δημήτριος Αγκάς · BSc, M.Med.Sc., PhD
Γενετιστής & Κλινικός Εμβρυολόγος · Επιστημονικός Διευθυντής
ID LABS – Integrated Diagnostics Labs
d.agkas@idlabs.gr